BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARIDA O‘QISH KO‘NIKMALARINI SHAKLLANTIRISHDA METAKOGNITIV STRATEGIYALAR VA REFLEKSIV YONDASHUV

Abstract

Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida o‘qish ko‘nikmalarini shakllantirish jarayonida metakognitiv strategiyalar va refleksiv yondashuvning ahamiyati tahlil qilinadi. Tadqiqotda o‘quvchining o‘z fikrlash jarayonini anglash, nazorat qilish va baholash qobiliyatlari o‘qish samaradorligiga qanday ta’sir ko‘rsatishi ilmiy asosda yoritiladi. Metakognitiv yondashuv o‘qish jarayonini faqat matnni idrok etishdan tashqariga olib chiqib, o‘quvchining fikrlash, tahlil qilish va o‘z fikrini asoslash qobiliyatini rivojlantiruvchi mexanizm sifatida ko‘riladi. Refleksiv yondashuv esa o‘quvchining o‘z o‘qish faoliyatini tahlil qilish, shaxsiy tajriba bilan bog‘lash va ma’naviy-intellektual rivojlanishini ta’minlashga xizmat qiladi. Maqolada metakognitiv strategiyalarni ta’lim jarayoniga integratsiya qilish orqali o‘qishning psixodidaktik asoslarini kuchaytirish, o‘quvchini mustaqil fikrlovchi, ongli o‘quvchi sifatida shakllantirishning nazariy va amaliy yo‘llari yoritilgan.