Vol. 1 No. 1 (2026): TIPU Tillar va maktabgacha ta'lim fakulteti va EYIB hamkorligidagi Lingvopoetika: yangi tadqiqotlar, yangicha yondashuvlar ilmiy maqolalar to'plami
Articles

DOSTONLAR TILIDAGI MORFOLOGIK TAKRORNING LINGVOPOETIK XUSUSIYATLARI

pdf
  • Zuhra Yo‘ldosheva
Zuhra Yo‘ldosheva
Filologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) O‘zR FA O‘zbek tili, adabiyoti va folklori instituti

Published 2026-06-13

Keywords

  • Dostonlar tili, morfologik takror, lingvopoetika, morfema, “Xoldoxon” dostoni.
Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Abstract

Badiiy matnning lisoniy xususiyatlari tahlil qilinganda, morfologik birliklarning ishlatilishi bilan bog‘liq holatlar haqida fikr yuritish talab qilinadi. Morfologik birliklarning estetik vazifasi deganda maxsus so‘z formalari vositasida, shuningdek, ma’lum bir grammatik ma’no va funksiyaga ega bo‘lgan so‘z formasini maxsus qo‘llash orqali ekspressivlik–emotsionallik ifodalanishi tushuniladi.  Ekspressivlik ijobiy va salbiy ma’no qirrasiga ega bo‘lgan so‘zlarda aniq ko‘rinib turadi. Badiiy matn lisoniy jihatdan tekshirilganda, dastavval ana shunday ma’no qirralariga ega bo‘lgan birliklarni ajratish va qaysi turkumga xosligi, kimning nutqida, nima maqsad bilan qo‘llanganligi, kimga nisbatan, qanday vaziyatda ishlatilganligiga e’tiborni qaratish lozim bo‘ladi.

pdf

References

  1. 1. Abdupattoyev M. O‘zbek tilining poetik sintaksisi. Filol. fan. dok. (DSc) ... diss. -B.162.
  2. 2. Веккессер М.В. Полисиндетон как стилистическая фигура: на материале современного русского языка: Автореферат дисс. на соискание ученой степени канд. филол. наук. Красноярск, 2007. – С. 8;
  3. 3. Веккессер, М.Б. К вопросу о структурно-семантических разновидностях стилистической фигуры полисиндетона / М Б. Веккессер // Актуалные проблемы языка и литературы на рубеже веков Материалы Всерос. Конф. 25-27 сент. 2001 Вып 2 -Абакан, 2001. – С. 25-27.
  4. 4. Yo‘ldoshev M., Isoqov Z., Haydarov Sh. Badiiy matnning lisoniy tahlili. – T.: Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston Milliy kutubxonasi nashriyoti, 2010. -B.46-47.
  5. 5. Yo‘ldoshev M. Cho‘lponning badiiy til mahorati: Filol. fan. nomz. ... diss. avtoref. – Toshkent, 2000. – 24 b.
  6. 6. Silman T.N. Sintaksiko-stilisticheskie osobennosti povtorov – Vopr. yazыkoznaniya, 1967, № 2, s. 68.
  7. 7. Hotamov N., Sarimsoqov B. Adabiyotshunoslik terminlarining ruscha-o‘zbekcha izohli lug‘ati. – Toshkent: O‘qituvchi, 1979. – B. 215.